Skip Ribbon Commands
Skip to main content

Home

:

Tin tức - bài viết: BẢO TỒN VÀ PHÁT HUY NGHỆ THUẬT BIỂU DIỄN CÔNG CHIÊNG CỦA ĐỒNG BÀO DÂN TỘC CHƠRO XÃ PHÚ LÝ

Title

BẢO TỒN VÀ PHÁT HUY NGHỆ THUẬT BIỂU DIỄN CÔNG CHIÊNG  CỦA ĐỒNG BÀO DÂN TỘC CHƠRO XÃ PHÚ LÝ

Loại tin

Văn hóa - Thể thao

Loại tin:ID

23

Đoạn tin ngắn

Phú Lý là xã vùng sâu, vùng xa, vùng căn cứ địa cách mạng và là vùng có đông đồng bào các dân tộc thiểu số của huyện Vĩnh Cửu. Phú Lý có diện tích tự nhiên là 28.005 ha, toàn xã có 2.747 hộ với 14.892 nhân khẩu; có 11 dân tộc cùng nhau sinh sống, trong đó có 10 dân tộc thiểu số gồm: Chơro, Xtiêng, Hoa, Tày, Nùng, Khmer, Chăm, Mường, Thổ, Thái với 316 hộ 1.194 nhân khẩu. Trong đó đông nhất là đồng bào dân tộc Chơro với 172 hộ/554 khẩu.

Nội dung

             ​Phú Lý là xã vùng sâu, vùng xa, vùng căn cứ địa cách mạng và là vùng có đông đồng bào các dân tộc thiểu số của huyện Vĩnh Cửu. Phú Lý có diện tích tự nhiên là 28.005 ha, toàn xã có 2.747 hộ với 14.892 nhân khẩu; có 11 dân tộc cùng nhau sinh sống, trong đó có 10 dân tộc thiểu số gồm: Chơro, Xtiêng, Hoa, Tày, Nùng, Khmer, Chăm, Mường, Thổ, Thái với 316 hộ 1.194 nhân khẩu. Trong đó đông nhất là đồng bào dân tộc Chơro với 172 hộ/554 khẩu.

Cùng với đà phát triển kinh tế - xã hội, huyện đã quan tâm công tác bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa của các dân tộc, góp phần giữ gìn không gian văn hóa, đặc biệt là văn hóa Cồng Chiêng của đồng bào Chơro xã Phú Lý. Điểm đặc biệt của nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng truyền thống chính là sản phẩm tinh thần gắn với cộng đồng, vật thể và không gian văn hóa liên quan, có giá trị lịch sử, văn hóa, khoa học, thể hiện bản sắc của cộng đồng dân tộc. Trong đó, loại hình nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng của đồng bào Chơro xã Phú Lý cũng không ngừng được tái tạo và lưu truyền bằng truyền miệng, truyền nghề, biểu diễn và các hình thức lưu truyền khác.

Hàng năm trong dịp Lễ Hội Sayangva của đồng bào Chơro xã Phú Lý, bên cạnh các hoạt động truyền thống của đồng bào Chơro như: Nghi thức cúng Thần Lúa, nướng cơm lam, làm bánh dày, thịt nướng cùng với đọt mây và lá bép, ủ rượu cần, bắn nỏ, múa hát cồng chiêng, múa sạp, thổi kèn lúa, kèn môi, hát đối và cùng các sinh hoạt nghệ thuật dân gian khác thì nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng là loại hình nghệ thuật truyền thống của đồng bào Chơro là không thể thiếu được trong lễ hội. Trên thực tế, nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng cũng giống như các hình thức của di sản văn hóa phi vật thể được lưu giữ trong ký ức của đồng bào Chơro. Và cũng vì được lưu giữ trong ký ức của con người nên sự mai một, thậm chí nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng còn có khả năng bị hủy hoại. Vì vậy, việc bảo tồn và phát huy nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng của đồng bào Chơro xã Phú Lý thì ngoài các vấn đề lớn cần khẩn trương giải quyết như mối quan hệ giữa bảo tồn và phát huy, việc khai thác tiềm năng kinh tế của nghệ thuật biểu diễn để phục vụ phát triển du lịch,… thì quan trọng nhất vẫn là tạo được lòng yêu nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng trong nhân dân, đặc biệt là lớp trẻ. Khi nào chúng ta khơi dậy được lòng yêu nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng trong nhân dân, thì lúc đó nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng mới có sức sống lâu dài trong đồng bào dân tộc Chơro xã Phú Lý.

Hiện tại xã Phú Lý số người biết nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng còn rất ít, các nghệ nhân biết đánh và chỉnh Cồng Chiêng nay đã già yếu, một số đã qua đời trong khi thế hệ trẻ chưa có sự tiếp cận, thu thập kịp thời. Hiện tại chỉ còn lại 6 nghệ nhân người Chơro còn có khả năng biểu diễn, truyền dạy lại nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng cho lớp người kế tục. Một điều đáng mừng nữa là các nghệ nhân này vẫn còn lưu giữ được 6 bài Cồng Chiêng của đồng bào mình, đó là các bài: Chào khách, Dân làng lên núi rừng, Dân làng cùng nhau bảo vệ quê hương, Phượng hoàng bay, Giã gạo, Ru con.

Nhằm nâng cao nhận thức và quản lý tốt giá trị, vai trò của nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng của đồng bào dân tộc Chơro, từ đó xác định rõ hơn trách nhiệm của cộng đồng về việc bảo tồn và phát huy nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng và cũng để nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng thực sự là tinh hoa văn hóa truyền thống của đồng bào Chơro thì đi đôi với việc đa dạng hóa các hình thức tuyên truyền thì công tác truyền dạy, bảo tồn và phát huy di sản văn hóa truyền thống của đồng bào luôn được địa phương chú trọng thực hiện. Được sự chấp thuận của Ủy ban nhân dân huyện, Phòng Dân tộc phối hợp cùng Phòng Văn hoá & Thông tin huyện và Ủy ban nhân dân xã Phú Lý tổ chức truyền dạy nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng cho thanh thiếu niên đồng bào dân tộc Chơro xã Phú Lý.

Lớp truyền dạy nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng lần này được tổ chức từ ngày 11/3/2015 đến ngày 21/4/2015 tại Hội trường Nhà văn hóa dân tộc Chơro xã Phú Lý. Đây là lần đầu tiên huyện Vĩnh Cửu tổ chức truyền dạy nghệ thuật đánh Cồng Chiêng cho 12 em thanh thiến niên (6 nam và 6 nữ) tuổi từ 16 đến 20 và 6 nghệ nhân đã lớn tuổi làm công tác truyền dạy. Thông qua các lớp truyền dạy lần này, các nghệ nhân thành thạo hơn về cách tấu, cách chỉnh Cồng Chiêng, cách truyền dạy nhanh và hiệu quả cho nhóm Cồng Chiêng trẻ kế cận. Việc mở lớp truyền dạy đánh Cồng Chiêng cho thanh thiếu niên dân tộc Chơro luôn được chú trọng, giúp các em có thể đánh được các bài Cồng Chiêng cơ bản. Đối với các em, trong những ngày truyền dạy Cồng Chiêng các em đã ngày càng say mê những thanh âm, tiết tấu của nhạc cụ của dân tộc mình. Nhưng do thời gian có hạn, lớp truyền dạy nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng lần này chỉ mới truyền dạy cho các em thanh thiếu niên được 3 bài, đó là các bài: Chào khách - Dân làng lên núi rừng - Dân làng cùng nhau bảo vệ quê hương. Dự kiến 3 bài còn lại là: Giả gạo - Ru con và Phượng hoàng bay sẽ tiếp tục được tổ chức truyền dạy lại cho các em vào những tháng cuối năm 2015. Đồng thời, hằng năm huyện sẽ duy trì mở lớp truyền dạy nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng cho thanh thiếu niên dân tộc Chơro ở địa phương.

Lớp truyền dạy nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng lần này, do điều kiện kinh phí hạn hẹp nên việc phục vụ cho các nghệ nhân truyền dạy và các em tham gia chưa được đầy đủ. Ngoài kinh phí phục vụ cho công tác tổ chức khai giảng, bế giảng, tuyên truyền…Ban tổ chức lớp chỉ phục vụ nước uống cho các nghê nhân và các em tham gia. Đối với các nghệ nhân làm công tác truyền dạy: 50.000 đ/ người/ngày, còn đối với học viên tham gia: 30.000 đ/người/ ngày.

Bên cạnh việc học tập tiếp thu nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng, các em còn được trang bị trang phục và các nhạc cụ truyền thống để luyện tập, sinh hoạt, biểu diễn trong Lễ Hội truyền thống của dân tộc mình. Dự kiến hàng tháng sẽ tổ chức những buổi sinh hoạt cho các em biểu diễn chung với các nghệ nhân để bảo tồn và nâng dần chất lượng nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng cho các em.

Bảo tồn di sản văn hóa, đặc biệt là nghệ thuật biểu diễn Cồng Chiêng của đồng bào Chơro xã Phú Lý là nhiệm vụ của toàn Đảng bộ, nhân dân xã Phú Lý nói riêng và huyện Vĩnh Cửu nói chung. Để làm tốt công tác bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa Cồng Chiêng truyền thống, bên cạnh vận dụng thường xuyên và linh hoạt chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước rất cần sự phối hợp, chung tay của tất cả các ngành, các cấp, các tổ chức đoàn thể chính trị xã hội, nhưng chủ nhân của những di sản đó đóng vai trò then chốt và quyết định, đó là đồng bào dân tộc Chơro xã Phú Lý. Riêng đối với 2 ngành Dân tộc và Văn hóa huyện trên cơ sở được chấp thuận của Ủy ban nhân dân huyện và sự hỗ trợ của Ban Dân tộc tỉnh Đồng Nai, 2 ngành sẽ phối hợp chặt chẽ và thường xuyên với Đảng bộ, chính quyền xã Phú Lý để tạo điều kiện thuận lợi cho Đội Cồng Chiêng hoạt động. Cụ thể như kinh phí dùng để mở lớp truyền dạy, bố trí địa điểm và hỗ trợ kinh phí sinh hoạt hàng tháng và cùng với các điểu kiện, phương tiện để cho Đội Cồng Chiêng tổ chức biễu diễn, giao lưu…Chính những tác động quản lý này góp phần quan trọng vào nhận thức của chủ nhân di sản văn hoá. Đồng bào dân tộc Chơro chính là người kế thừa, duy trì và chuyển những giá trị văn hóa truyền thống vào xã hội hiện tại trên cơ sở chọn lọc và sáng tạo./.

                                Nguyễn Văn Minh - Phòng Dân tộc Vĩnh Cửu



Hình minh họa

Tin nổi bật

No
Approval Status Approved
ok

Attachments

Created at 10/13/2015 11:06 AM by DONGNAI\tuyentv
Last modified at 10/13/2015 11:07 AM by DONGNAI\tuyentv